1 Mart 2013 Cuma

Türk Nedir? Türk Ne Demek? Türk Adı Ne İfade Eder?


Oğuzlar, Karluklar, Uygurlar ve Türkçe konuşan daha birçok Türk toplumu, aynı zamanda genel bir Türk (Törük) adını taşırlar. Türk-man veya Türkmen adının da, kocaman kelimesindeki man ekiyle, gerçek Türk anlamına geldiği ileri sürülmüştür. Yörük kelimesi yürüyüş halinde, göçebe anlamında ilk defa Osmanlı bürokratları tarafından kullanılmıştır. 

Doğu Anadolu'daki Akkoyunlu ve Şah İsmail'in tebaası olan Türkmenlerden kendi Türkmenlerini ayırt etmek için ihtiyacıyla Osmanlılar, yörük adını tercih etmişlerdir. Osman Gazi, Bizans serhadinde faaliyete başladığı zaman onunla birlikte savaşanlara, hem Hristiyan hem yerli kaynaklar (mesela Aşık Paşazade) Türk genel kavim adını kullanmışlardır. 

Bu genel, ortak Türk adı nereden geliyor? Türk adı aslında siyasi kimlik ifade etmiştir: Türk hanedanlarının egemenliği altına girmiş, Türkçe konuşan yerel halkların birçoğu, Türk adıyla Türk kimliğini almışlardır. İlkin Göktürk siyasi egemenliği (V.-VIII. yüzyıllar) bu halklara ortak Türk adını kazandırmıştır. 

Bu süreç özellikle, Türklerin aynı zamanda İslam kimliğini benimsemeleri ve yerli halkların İslamlaşmaları ile paralel yürümüştür. Anadolu'da İslamiyet'i kabul eden yerli halk, kısa zamanda Türkleşmiştir. Balkanlar'da Müslümanlığı kabul eden yerli Boşnak veya Bulgar için Türkleşti, denir. Bugün Anadolu nüfusunun büyük bir bölümü, kuşkusuz, İslamlaşma yoluyla Türk kimliği kazanmış yerel halklardandır. 

Anadolu'da birçok etnik gruptan oluşmuş yerli halkın Bizans döneminde Rumlaşması süreci böylece durmuştur. Tarih ve arkeoloji, çeşitli bölgelerde farklı menşeden gelen yerel halkların etnik menşelerini tespit etmekte kesin bir sonuca varamıyor. Doğu'dan gelenler için, genel Asyalı (Asiatic ) terimi kullanılırkeni Hititler ve başkaları için, İndo-Aryen deniyor. (1)


HALİL İNALCIK

(1) Halil İnalcık, Kuruluş ve İmparatorluk Sürecinde Osmanlı, Timaş Yayınları, İstanbul 2011, s.20



Hiç yorum yok:

Yorum Gönder